Kantlijnnotities

Onze gemeentelijke kerststal in de jaren zestig: een manshoge wastrommel op een voet. Ze had de schijn van inox, maar misschien was het gewoon goedkoop plaatijzer. Rond dus. Aan de buitenkant blauw. En binnen, onder enkele tl-lampen drie witte figuren, een soort van smalle, aaneengeklitte piramides: twee grote en in het midden een kleine. Wie van de twee grote nu precies Maria was, daar hadden we het raden naar. De kleinste onder de grote, misschien? Over het kindeke was geen twijfel: dat lag - stond eigenlijk - in het midden. Ze leken alle drie van isomo, dat was toen - we zijn in de jaren zestig -  iets nieuws waarvan we vooral wisten dat het vreselijk kon piepen als we daarmee over een raam wreven. Piepschuim dus. Maar daar leek het alleen maar op. Vermoedelijk waren ze uit een zwaardere materie opgetrokken, want de trommelstal is nooit aan het rollen gegaan toen het ging waaien. MODERNISTISCH OF ZOIETS Niemand moest die stal. We vonden het alweer typisch voor ons dorp: het ...

Ze waren met velen, een halve eeuw geleden. En er waren er van allerlei slag. Wij hadden op onze parochie een medepastoor die toch wel wist hoe en aan wie hij zijn geloof het best kwijt kon. Of beter: hoe en aan wie hij het best kon delen. Want we veronderstellen dat hij het zelf ook behield. Hij aarzelde niet om in het ene socialistische café dat ons dorp rijk was aan de toog hét en waarschijnlijk vooral ook andere woorden te verkondigen. Tot onze dokter-burgemeester van de oer-christelijke formatie uit die dagen - CVP - hem daarover met een typisch tsjeven-dreigement aansprak. EENVOUDIG EN DOELTREFFEND Maar daarover gaat het nu niet. We hadden het over de vastentijd en het eenvoudige, maar niettemin bijzonder doeltreffend middel dat de medepastoor had gelanceerd om de kinderen van de lagere school dagelijks naar de mis te krijgen. Het was hét systeem dat ook winkels toen al hanteerden om klandizie te lokken én te behouden: de spaarkaart. Wie iedere ochtend om 7 uur de geleze...